Të gjitha lajmet

OPINION

Shqelmi i lirisë

Shqelmi i lirisë

Shkruan: Blerim MYFTIU

4 January, 2019 @17:06

Shqelmi i lirisë

Lotët e parë

Më 4 maj 1980, në stadiumin simpatik postmodern të Splitit, në guaskën e Adriatikut, Hajduku nikoqir (i dashur për shumë kosovarë/shqiptarë) luante kundër Crvena Zvezdës së Beogradit ndeshjen e kampionatit të Jugosllavisë së atëhershme. Ndeshje rutinë e kampionatit në shtetin, ende, të patrazuar. Derisa po zhvillohej ndeshja, erdhi lajmi për vdekjen e presidentit të shtetit, Josip Broz Titos. Lojtarët, referët, trajnerët, spektatorët, kroatë e serbë e të tjerë që mund të kenë qenë në fushë apo jashtë saj, u lëshuan në lot. Kishte vdekur krijuesi i Jugosllavisë, simboli i saj, njeriu që i kishte bërë bashkë armiqtë e deridjeshëm dhe kishte krijuar një model komunizmi fluid që ishte bërë shpresë për regjimet e tjera komuniste, shumë më të egra, të Evropës Lindore. Me lot në sy, do të fillohej të këndohej himni i Titos, “Shoku Tito, ne të betohemi”.

Lotët e asaj dite derdheshin vërtetë ndoshta për Titon, por simbolizonin fillimin e shumë lotëve, të vuajtjeve, të krizave e shkatërrimeve që do ta përfshinin shtetin e dikurshëm të përbashkët. Ngjarjet që do të pasonin sidomos nga 1985-a e tutje, pas ngjitjes në skenën politike të Slobodan Miloševićit, do ta çonin sigurt drejt fundosjes gjithçka – jetët, njerëzit, karrierat, shpresat, lumturinë, shoqërinë. Fushat sportive kanë qenë shpeshherë arenat ku janë ndeshur dallimet politike, sociale, klasore. E tillë ka qenë edhe fusha e blertë e stadiumit Maksimir, në Zagreb, me 13 maj 1990 – 10 vite pas derdhjes së përbashkët të lotëve të kroatëve e serbëve për Titon.

Këtë herë, dy popuj historikisht rivalë, rivalë edhe brenda Jugosllavisë për supremaci, kroatët e serbët, do ta kulmonin shthurjen e Jugosllavisë në këtë ndeshje të pazhvilluar. Crvena Zvezda ishte këtë herë mysafire e Dinamos në Zagreb. Ajo ishte ekipi më i mirë i kohës dhe vetëm një vit më pas do të shpallej edhe kampione e Evropës dhe e botës. Në vete përmbante Dragan Stojkovićin, Dejan Savićevićin, Robert Prosinečkin, Darko Pančevin, Siniša Mihajlovićin, Dragiša Binićin e të tjerë. Kurse, Dinamoja e Zagrebit përbëhej nga yjet e rinj kroatë që në vitin 1998 Kroacinë do ta bënin të bronztë në Kampionatin Botëror në Francë – Zvonimir Bobani, Davor Šukeri, Dražen Ladići dhe Kujtim Shala në mes tjerësh. Në letër të barabartë, në praktikë me Zvezdën favorite, por derbi i përjetshëm i klubit më të madh kroat dhe atij serb.

Lotët e fundit

Fitili u ndez në tribuna. Vështirë të thuhet se kush e inicioi, por Željko Ražnjatović Arkani famëkeq, para se të vihej në krye të paramilitarëve serbë dhe të bënte krime në Bosnje e Kosovë, ishte atëbotë prijësi i tifozëve të zjarrtë të Zvezdës, të quajtur Delije, të instrumentalizuar nga nacionalizmi serb i Miloševićit dhe i mashës së tij, Arkanit. Ky i fundit ka qenë në stadium atë ditë. Ithtarët e tij filluan t’i demolojnë karriget dhe ta vënë në zjarr stadiumin. Grupimi nikoqir, Bad Blue Boys, nuk u vonua me kundërpërgjigje. Grupe sporadike filluan të ndeshen në tribuna. Pjesëtarët e Bad Blue Boys filluan të zbarkojnë në fushë me synim për të ngarendur drejt tribunës përballë. Në skenë doli policia e cila sipas vlerësimeve të akterëve të kohës atë ditë përbëhej në shumicë nga serbët. Policët nuk i kursyen shkopinjtë ndaj tifozëve, kryesisht atyre kroatë.

Lojtarët e Dinamos u ngujuan në mes. Ishte fusha e tyre, nuk kërcënoheshin nga tifozët serbë. Provuan ta vënë rendin, provuan t’i pengojnë policët nga brutaliteti. Në mesin e tyre, kapiteni 22-vjeç i Dinamos, Zvonimir Bobani u kacafyt me një polic. Ky e sulmoi atë, Bobani u largua me vrap. Mes tyre sigurisht pati shkëmbim fjalësh, me gjasë jo të hijshme. Kapiteni blu u kthye përnjëherë, filloi të vraponte drejt policit dhe iu hodh përmbi, e shqelmoi, e rrëzoi policin. Ky gjest do të përsëritet me miliona herë në TV. Tok me gjermanët mbi Murin e Berlinit apo vrasjen e Çausheskut në Rumani, do të jetë një simbol tjetër i rrënimit të komuninizmit në Evropë. Ky ishte shqelmi i lirisë, i mbrojtjes së njeriut nga brutaliteti policor. Ky sulm u bë simbol i rezistencës dhe përpjekjes kroate për pavarësi, u bë motivim për një ideal i cili tanimë nuk kishte të ndalur dhe do të rridhte. Atë ditë, sipas shumëkujt, filloi “lufta kroate për mbrojtjen e atdheut”.

Pjesa tjetër është histori në vete, të cilën të gjithë e përjetuam dhe e mbajmë në mend.

Fatura për Bobanin ishte e lartë. Edhe pse ishte njëri prej lojtarëve kryesorë të kampionatit botëror për të rinj me 1987 kur Jugosllavia u bë kampione bote dhe me 1990 ishte një lojtar i suksesshëm, ai nuk u ftua për ekipin jugosllav që mori pjesë në kampionatin botëror Italia ’90. Davor Šukeri nuk luajti asnjë minutë dhe Andrej Panadići ishte lojtari i vetëm tjetër i ftuar nga Dinamoja për Itali. Mirëpo, Bobanin dhe Kroacinë nuk kishte më kush ta ndalte. Bobani do të bëhej lojtari kyç i ekipit më të mirë të kohës, Milanit. Kurse, tok me Šukerin, Bokšićin, Asanovićin, Prosinečkin, Bilićin, Štimacin, Stanićin, Ladićin, Jarnin e Koznikun, nën udhëheqjen e Ćiro Blaževićit, do ta fitonte, si kapiten, vendin e tretë në kampionatin botëror Franca ’98.



VILLAREAL - REAL MADRID

11 operime s’e ndalën për ta ndalë Realin

Foto: LaLiga/fb

4 January, 2019 @7:43

Paraqitje e mrekullueshme e Santi Cazorlas mbrëmë, derisa 34 vjeçari tregoi se klasi është i përhershëm. Cazorla, që kaloi…

CITY - LIVERPOOL

Kampioni njofton liderin me humbje

3 January, 2019 @22:59

Në një nga ndeshjet më vendimtare të sezonit në Premier League, City ka arritur ta mposhtë me rezultat 2-1 Liverpoolin,…

MANCHESTER CITY - LIVERPOOL

City vs. Liverpool, formacionet zyrtare

Foto: Sky Sports

3 January, 2019 @19:55

Rreth 1 orë para ndeshjes, janë publikuar formacionet startuese të Manchester Cityt dhe Liverpoolit, të cilat mes vete përballen në…

OLE GUNNAR SOLSKJAER

Nuk e do largimin

3 January, 2019 @17:47

Trajneri i përkohshëm i Manchester Unitedit, Ole Gunnar Solskjaer, nuk dëshiron të largohet në maj të këtij viti nga ekipi.…

SULMUESI KOLUMBIAN

Muriel zyrtarizohet te ekipi i ri

3 January, 2019 @16:47

Sulmuesi kolumbian, Luis Muriel, sot është bërë edhe zyrtarisht lojtar i Fiorentinës. Muriel është huazuar nga Sevilla te Fiorentina…

LUCAS PAQUETA

Debutim në derbi për rossonerin e ri, Paqueta

3 January, 2019 @16:34

Tashmë edhe zyrtarisht, Lucas Paqueta, është lojtar i Milanit. Rossonerët sot deponuan kontratën e lojtarit në Serie A dhe tashmë…

CRISTIANO RONALDO

Do ta bëj të pamundurën për Juventusin

3 January, 2019 @15:40

Cristiano Ronaldo ka shpërthyer në deklaratën e tij të fundit për media. Duke folë për media në Dubai para…

NEWCASTLE UNITED - MANCHESTER UNITED

Perfeksioni i Solskjaerit vazhdon

Foto: premierleague.com

2 January, 2019 @23:14

Nuk kishte gol për 63 minuta lojë në përballje, derisa Ole Gunnar Soskjaer vendosi të fus në lojë Romelu Lukakun…

RIKTHEHET

Pas 11 vitesh, rikthehet

2 January, 2019 @20:27

Sulmuesi i dikurshëm i reprezentacionit të Turqisë, Burak Yilmaz, i është rikthyer Besiktasit pas 11 vitesh, bën të ditur NTV…

EDVIN KUC

Ballkani nis vitin me përforcim nga Mali i Zi

2 January, 2019 @18:42

Skuadra e Ballkanit të Suharekës që po tenton të mbijetojë stinorin në Superligë, ka zyrtarizuar sot përforcimin e skuadrës, që…

KUJTIM DUBOVA KALON TE KIKA

Kika merr futbollistin e Gjilanit

2 January, 2019 @18:33

Mbrojtësi i deritashëm i Gjilanit, Kujtim Dubova, është zyrtarizuar sot si përforcim i ri i Kikës së Hogoshtit. Ai…

SHEFFIELD WEDNESDAY

Atdhe Nuhiu me trajner të ri

2 January, 2019 @18:22

Sulmuesi i reprezentacionit të Kosovës, Atdhe Nuhiu, prej datës 1 shkurt do t’ia nis të punojë me trajnerin e mirënjohur…

STAMFORD BRIDGE

Chelsea zyrtarizon Pulisicin

2 January, 2019 @18:10

Futbollisti amerikan, Christian Pulisic, është tash lojtar i ri i Chelseat. Mirëpo, amerikani do të vazhdojë të jetë pjesë…

CARDIFF CITY - TOTTENHAM HOTSPURS

Spurs klinik

Foto: premierleague.com

1 January, 2019 @20:36

Pa menduar shumë, të gjithë në sulm. Ky ishte Tottenhami i sotëm që shpejt e sigurt tejkaloi Cardiff Cityn. …

PËRMBLEDHJE

Kosova në 2018!

1 January, 2019 @18:15

Si zakonisht, TopSporti.com edhe këtë herë ka përmbledhur ngjarjet më të rëndësishme sportive të vitit. KOSOVA NË 2016

ARSENAL - FULHAM

Xhaka e nis me gol, Arsenali gjen fitoren

1 January, 2019 @17:47

Me ‘këmbë të mbarë’ e ka nisur vitin e ri skuadra e Arsenalit. Në një nga derbit e Londrës, Arsenali…

TOP 50

50-shja e së ardhmes nga UEFA

1 January, 2019 @16:36

Në përzgjedhjen që UEFA e ka bërë për 50 futbollistë të rinj përreth Evropës gjendet edhe reprezentuesi i Kosovës. …

JADEN BROWN

Huddersfield merr reprezentuesin e ri

1 January, 2019 @15:40

Që në ditën e parë të afatit kalimtar dimëror, Huddersfield Town ka bërë të ditur për përforcimin e parë. …

EVERTON - LEICESTER CITY

3 pozita ngritje

Foto: premierleague.com

1 January, 2019 @15:21

Vetëm dy javë më parë, pozita e Claude Puelit ishte e rrezikuar për së tepërmi te Leicester City. Mirëpo…

INTERNATIONAL ALB FOOTBALL

TOP 50-shja e vitit 2018

30 December, 2018 @21:15

Renditja e futbollistëve më të dalluar shqiptar përgjatë vitit. 50. Xhevdet Shabani Njëri ndër lojtarët kyç në suksesin…

RYAN BABEL

Babel i kthehet Premier Ligës

13 January, 2019 @12:09

Pas 9 vitesh, futbollisti holandez Ryan Babel i kthehet Premier Ligës. Besiktas ka bërë të ditur se ka liruar 32…

FRANCESCO TAHIRAJ

Tahiraj zyrtarizohet te Hajduku

Foto: hajduk.hr

12 January, 2019 @17:13

Mesfushori i ri shqiptar, Françesko [Francesco] Tahiraj, është zyrtarizuar sot si lojtar i ri i Hajdukut të Splitit. Ekipi…

ISTANBUL BASAKSEHIR - KUKËSI

Kukësi mposhtet nga lideri i Turqisë

9 January, 2019 @18:17

Skuadra shqiptare Kukësi, në miqësoren e luajtur kundër Istanbul Basaksehirit, u mposht me rezultat 2-1. Për skuadrën turke shënuan Riad…

SULMUESI KOSOVAR

Edhe Muriqi shënon në miqësore

9 January, 2019 @17:42

Përveç Benjamin Kolollit, sot ka shënuar edhe sulmuesi shtatlartë i përfaqësueses së Kosovës, Vedat Muriqi. Çaykur Rizepor e mposhti…

MIQËSORE

Kololli shkëlqen, Zurich rikthen ndeshjen

9 January, 2019 @16:48

Futbollisti i përfaqësueses së Kosovës, Benjamin Kololli, ka shkëlqyer në ndeshjen miqësore të Zurichut kundër skuadrës Aarau. Zurich në minutat…

Të gjitha lajmet nga International